Wniosek o zasiedzenie nieruchomości

Aktualizacja: 16 czerwca 2021

Zasiedzenie jest jedną z dróg do nabycia danej nieruchomości. Może ono zostać stwierdzone przez sąd, jeżeli osoba spełnia wszystkie warunki i złoży odpowiedni wniosek. Czym jest zasiedzenie, jakie są kryteria jego ogłoszenia oraz gdzie złożyć odpowiedni wniosek?

Czym jest zasiedzenie?

Zasiedzenie jest wyjątkowym sposobem nabycia prawa własności nieruchomości lub rzeczy ruchomej przez osobę, która nimi faktycznie władała przez określony prawem czas, jednocześnie nie będąc ich właścicielem. Oznacza to, że włada określoną nieruchomością, dba o nią, płaci podatki i zachowuje się jak jej właściciel.

Zasiedzeniu podlega każda nieruchomość – budynkowa, gruntowa oraz lokalowa. Każdą z nich można zasiedzieć w innym zakresie:

  • budynkowa – z prawem głównym, tj. użytkowaniem wieczystym
  • gruntowa – możliwe zasiedzenie fizycznej części
  • lokalowa – zasiedzenie w całości; nie można zasiedzieć jednego z kilku pokoi w mieszkaniu, lecz mieszkanie w całości

Kto może starać się o zasiedzenie nieruchomości?

Wniosek w sprawie zasiedzenia nieruchomości może złożyć każdy zainteresowany, czyli osoba posiadająca interes prawny w nabyciu własności przez zasiedzenie. W postępowaniu może wziąć udział każdy, jeżeli to właśnie jego praw dotyczy wynik postępowania.

Jakie kryteria należy spełnić, aby starać się o zasiedzenie nieruchomości?

Chcąc uzyskać prawo własności nieruchomości przez zasiedzenie, należy spełniać łącznie dwa warunki:

  • samoistnie posiadać nieruchomość – gospodarowanie nią, opłacanie podatków, zachowywanie się jak jej właściciel; opieka nad nieruchomością
  • gospodarować nieruchomością przez okres 20 lub 30 lat

Po jakim czasie można starać się o zasiedzenie nieruchomości?

To, kiedy można złożyć wniosek o zasiedzenie zależy od czasu i sposobu gospodarowania nieruchomością. Dokumenty w tej sprawie można złożyć:

  • Po 20 latach – gdy wnioskujący przejął nieruchomość w tzw. dobrej wierze; nie wiedział on o istnieniu prawowitego właściciela i dobrze opiekował się powierzoną mu nieruchomością
  • Po 30 latach – gdy wnioskujący przejął nieruchomość w tzw. złej wierze; wiedział o istnieniu prawowitego właściciela nieruchomości, mimo to władał nią nieprzerwanie przez okres co najmniej 30 lat

Zasiedzenie rzeczy ruchomej – warunki do spełnienia

Zarówno przy zasiedzeniu nieruchomości, jak i rzeczy ruchomej, należy spełniać dwa warunki:

  • posiadanie samoistne
  • posiadanie rzeczy nieprzerwanie przez co najmniej 3 lata

Gdzie złożyć wniosek o zasiedzenie nieruchomości?

Wniosek w tej sprawie należy złożyć do sądu rejonowego właściwego dla miejsca położenia nieruchomości, której właścicielem chcemy zostać. 

Ile kosztuje złożenie wniosku o zasiedzenie?

Opłata za wpis sądowy od wniosku o nabycie nieruchomości przez zasiedzenie wynosi obecnie 2000 złotych.


Wniosek o zasiedzenie nieruchomości

Dokumenty do przygotowania

Wraz z wnioskiem o zasiedzenie, do sądu rejonowego należy również dostarczyć:

  • odpis z księgi wieczystej nieruchomości
  • zaświadczenie o stanie prawnym nieruchomości
  • potwierdzenie wpłat podatku – rolnego, leśnego, od nieruchomości.
  • wyrys z mapy ewidencyjnej nieruchomości
  • zaświadczenie starosty o braku roszczeń reprywatyzacyjnych do nieruchomości
  • wypis z rejestru gruntów nieruchomości

Postępowanie w sprawie zasiedzenia

Po tym, jak sąd przyjmie wniosek wraz z dokumentacją, ogłasza o toczącym się postępowaniu sądowym i tym samym wzywa wszystkich zainteresowanych do wzięcia udziału w sprawie. Jeżeli w ciągu 3 miesięcy nikt się nie zgłosi lub nie zdoła udowodnić swojego prawa własności, wówczas sąd stwierdza zasiedzenie.

Uwaga! Z postanowienia sądu wynika, że osoba, która w procesie zasiedzenia otrzymała prawa do nieruchomości zostaje jej właścicielem od dnia gospodarowania nią – 20 lub 30 lat wstecz. 

Podatek od darowizny

Tuż po ogłoszeniu przez sąd zasiedzenia nieruchomości, jej nowy właściciel zobowiązany jest do uiszczenia specjalnego podatku od darowizny. Wynosi on 7% wartości nieruchomości. Opłatę należy uiścić przelewem na konto Urzędu Skarbowego.

Jak długo czeka się na ogłoszenie zasiedzenia?

Sąd powinien wydać orzeczenie po 3 miesiącach od otrzymania wniosku wraz z dokumentacją.

Czy można odwołać się od decyzji sądu?

Jeżeli orzeczenie sądu nie będzie sprzyjające, jest możliwość złożenia apelacji do właściwego sądu okręgowego.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece
Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn
Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.


Kto przyjmuje dokumenty dot. sprawy - zasiedzenie nieruchomości w Twojej miejscowości?

Nie widzisz swojej miejscowości? Sprawdź pełną listę i wybierz miejscowość odpowiednią dla siebie

Pobierz wniosek - zasiedzenie nieruchomości

Wzór wniosku o zasiedzenie nieruchomości [DOC]

Pobierz wniosek