Jeżeli cudzoziemiec przebywa na terenie Polski przez co najmniej 5 lat i spełnia kilka dodatkowych warunków, może starać się o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE. Co daje takie zezwolenie? Jakie warunki musi spełnić rezydent? Gdzie złożyć wniosek? Ile kosztuje wydanie zezwolenia? Odpowiedzi znajdują się w poniższym poradniku.
Co daje zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Dzięki zezwoleniu cudzoziemiec uprawniony jest do wykonywania pracy na terytorium Polski bez konieczności posiadania zezwolenia na pracę.
Kto może starać się o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej może złożyć cudzoziemiec, który:
- przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej legalnie i nieprzerwanie co najmniej przez 5 lat bezpośrednio przed złożeniem wniosku o udzielenie tego zezwolenia,
- posiada źródło stabilnego i regularnego dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu;
- posiada ubezpieczenie zdrowotne,
- posiada potwierdzoną znajomość języka polskiego na poziomie co najmniej B1.
Ile ważne jest zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Zezwolenie wydawane jest na czas nieoznaczony, jednak wydawana na jego podstawie karta pobytu traci ważność po 5 latach. Po upływie tego czasu należy starać się o wyrobienie nowej karty pobytu.
Wniosek o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE
Wymagane dokumenty
Aby starać się o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego, należy dostarczyć do urzędu:
- 2 egzemplarze wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE - w przypadku dzieci, które nie ukończyły 13 lat, wystarczy dostarczyć jeden egzemplarz,
- 4 aktualne fotografie (w przypadku osób małoletnich, które nie ukończyły 13 r.ż. 2 fotografie) o wymiarach 3,5 na 4,5 cm, które powinny spełniać takie same wymagania jak zdjęcia do dowodu osobistego,
- 2 kserokopie ważnego dokumentu podróży cudzoziemca - w przypadku dzieci, które nie ukończyły 13 lat, wystarczy jedna kserokopia,
- tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego,
- potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej,
- dokumenty potwierdzające posiadanie wymaganego 5-letniego legalnego i nieprzerwanego pobytu na terytorium Polski np. kserokopia poprzedniego paszportu zawierającego wizy wraz z oryginałem do wglądu,
- dokumenty potwierdzające posiadanie aktualnie stabilnego i regularnego źródła dochodu wystarczającego do pokrycia kosztów utrzymania siebie oraz członków rodziny pozostających na utrzymaniu w ciągu ostatnich 3 lat np. aktualna umowa o pracę / zlecenia / o dzieło,
- oświadczenie o ilości osób pozostających na utrzymaniu cudzoziemca obecnie oraz w ciągu ostatnich 3 lat,
- dokumenty potwierdzające posiadanie ubezpieczenia zdrowotnego np. aktualna deklaracja ZUS RCA wraz z potwierdzeniem wysyłki dokumentu do ZUS lub polisy ubezpieczeniowej z potwierdzeniem uiszczenia ostatniej składki,
- zaświadczenie z ZUS o odprowadzanych składkach na ubezpieczenie społeczne za okres ostatnich trzech lat zawierające informację kto jest płatnikiem składek, jaka jest miesięczna podstawa składek, czy opłacane są składki na ubezpieczenie emerytalne, chorobowe, wypadkowe i zdrowotne, o okresach przebywania na urlopie bezpłatnym lub zwolnieniu lekarskim wraz z informacją o miesięcznej wysokości pobieranego zasiłku chorobowego,
- dokumenty potwierdzające znajomość języka polskiego, np. urzędowe poświadczenie znajomości języka polskiego, świadectwem ukończenia szkoły w Rzeczypospolitej Polskiej, świadectwo ukończenia szkoły lub uczelni z wykładowym językiem polskim za granicą - dotyczy cudzoziemców, którzy ukończyli 16 lat.
W czerwcu 2023 roku weszło w życie rozporządzenie MSWiA z dnia 31 maja 2023 roku w sprawie wykazu poświadczeń znajomości języka polskiego potwierdzających znajomość tego języka wymaganą do udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Pełny wykaz dokumentów można znaleźć w nowym katalogu poświadczeń znajomości języka polskiego do postępowań w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE, które nie zostały zakończone do 24 czerwca 2023 roku.
Dokumenty należy składać w postaci oryginałów lub w kserokopii wraz z oryginałami do wglądu. Akty stanu cywilnego potwierdzające pokrewieństwo lub stan cywilny wydane przez państwa obce powinny być opatrzone klauzulą apostille (potwierdzeniem autentyczności pieczątki i podpisu urzędnika zagranicznego) lub potwierdzone przez polskiego konsula.
Jeśli do wniosku dołączone są dokumenty sporządzone w języku obcym, wymagane jest złożenie również tłumaczenia tego dokumentu na język polski, dokonanego przez tłumacza przysięgłego.
Kto może złożyć wniosek o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Wniosek można złożyć wyłącznie osobiście, gdyż podczas wizyty w urzędzie pobierane są odciski linii papilarnych w celu wyrobienia karty pobytu. W przypadku niepełnoletnich cudzoziemców, wniosek w ich imieniu składają opiekunowie prawni. Osoby małoletnie powyżej 6. roku życia muszą być obecne przy składaniu wniosku.
Gdzie złożyć wniosek o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Dokumenty można składać wyłącznie osobiście w urzędzie wojewódzkim właściwym dla miejsca zamieszkania → wyszukiwarka. W niektórych urzędach konieczne jest wcześniejsze umówienie się na spotkanie z urzędnikiem.
Kiedy złożyć wniosek o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Wniosek o zezwolenie na pobyt powinno się złożyć najpóźniej ostatniego dnia legalnego pobytu w Polsce.
Ile kosztuje wydanie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Przed złożeniem wniosku, cudzoziemiec musi wnieść opłatę w wysokości 640 złotych za wydanie zezwolenia. Po otrzymaniu decyzji o pozytywnym rozpatrzeniu wniosku należy dopłacić 100 zł za wydanie karty pobytu. W przypadku małoletnich do 16. roku życia opłata wynosi 50 złotych. Opłaty trzeba uiścić na rachunek bankowy wskazany przez urząd wojewódzki.
Ile czeka się na rozpatrzenie wniosku o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Urząd ma 6 miesięcy na wydanie decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia.
Czy można odwołać się od decyzji?
Cudzoziemiec niezadowolony z decyzji wojewody może odwołać się do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w Warszawie, za pośrednictwem wojewody, który wydał decyzję. Pisemne odwołania należy składać w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji. W postępowaniu odwoławczym sprawa powinna zostać załatwiona w przeciągu 2 miesięcy. Cudzoziemiec ma prawo wnieść skargę do sądu administracyjnego na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia.
Podstawa prawna
- Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1079, 1794, z 2026 r. poz. 203),
- Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie wniosku o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 779).
