Życie codzienne osób niepełnosprawnych wiąże się z wieloma ograniczeniami. Rola asystenta wspierającego osobę z niepełnosprawnościami w codziennych czynnościach jest bardzo ważna. Jak starać się o asystenta osoby niepełnosprawnej, gdzie złożyć wniosek? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w poniższym poradniku.
Kto finansuje asystenta osoby niepełnosprawnej?
„Asystent osobisty osoby niepełnosprawnej” to program uruchamiany corocznie przez Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej. Ma on na celu wsparcie osób z niepełnosprawnościami w codziennych czynnościach, poprzez zapewnienie usługi ogólnodostępnego asystenta.
Kto może starać się o asystenta osoby niepełnosprawnej?
Z Programu skorzystać mogą:
- dzieci do 16. roku życia z orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami pkt 7 i 8 w orzeczeniu o niepełnosprawności: konieczności stałej lub długotrwałej opieki, lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji,
- osoby niepełnosprawne posiadające orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, zgodnie z ustawą z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych albo posiadających orzeczenie traktowane na równi do wyżej wymienionych zgodnie z art. 5 i art. 62 ww. ustawy.
Osoby, które na co dzień opiekują się niepełnosprawnymi, mogą skorzystać z programu Opieki Wytchnieniowej.
Zakres pomocy w ramach programu Asystent Osoby Niepełnosprawnej 2026
Zakres usług asystenta polega w szczególności na wspieraniu przez asystenta osoby z niepełnosprawnością we wszystkich sferach życia, w tym:
- wsparciu uczestnika w przemieszczaniu się poza miejscem zamieszkania (np. praca, placówki oświatowe, placówki służby zdrowia, urzędy itp.),
- wsparciu uczestnika w czynnościach samoobsługowych, w tym utrzymaniu higieny osobistej,
-
wsparciu przy prowadzeniu gospodarstwa domowego i wypełnianiu ról w rodzinie,
-
wsparciu uczestnika w podejmowaniu aktywności zawodowej i komunikowaniu się z otoczeniem, załatwianiu spraw urzędowych.
Oprócz zapewniania osobie niepełnosprawnej opieki asystenta, środki z programu przeznaczone są także na:
- transport asystenta w związku z wyjazdami, które dotyczą realizacji usługi w ramach programu (np. bilety komunikacji publicznej, prywatnej, taksówka itp.) - jedynie w przypadku jednoczesnego przejazdu asystenta z uczestnikiem,
- zakup biletów wstępu na wydarzenie kulturalne, rozrywkowe czy sportowe dla asystenta towarzyszącego uczestnikowi programu – do 300 zł miesięcznie, w przypadku asysty osobistej dla jednej osoby z niepełnosprawnością oraz do 500 zł w przypadku asysty dla więcej niż jednej osoby,
- koszt ubezpieczeń OC lub NNW asystentów związanych ze świadczeniem usług asystenta - nie więcej niż 200 zł rocznie.
Czas pracy asystenta
Asystent zajmuje się swoim podopiecznym 7 dni w tygodniu, 24 godziny na dobę, z zastrzeżeniem stosowania w tym zakresie przepisów i norm, o których mowa w Kodeksie pracy.
Czas oczekiwania/gotowości na świadczenie usług nie może być dłuższy niż 90 minut.
Limity godzin usług asystencji osobistej
Ilość godzin asystencji osobistej przysługującej w ramach programu, różni się w zależności od stopnia niepełnosprawności.
- 840 godzin rocznie - dla osób niepełnosprawnych posiadających orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności z niepełnosprawnością sprzężoną,
- 720 godzin rocznie - dla osób niepełnosprawnych posiadających orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności,
- 360 godzin rocznie dla:
- osób niepełnosprawnych posiadających orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,
- dzieci do 16. roku życia z orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki, lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Nabór do programu „Asystent osoby niepełnosprawnej”
Nabór do programu odbywa się na podstawie wniosków złożonych do organu wyznaczonego przez powiat/gminę.
Karta zgłoszenia do programu
Aby zostać objęty programem, należy dostarczyć do wyznaczonego przez gminę organu (np. OPS) wypełnioną kartę zgłoszeniową, zaświadczenie o niepełnosprawności oraz zakres czynności w ramach usług asystenta do Programu „Asystent osobisty osoby niepełnosprawnej”. Zestaw dokumentów może się różnić w zależności od gminy.
Dokumenty można składać osobiście, listownie, bądź drogą elektroniczną, o ile instytucja przyjmująca wnioski na to pozwala.
