Jeżeli osoby pozostające w związku nieformalnym spodziewają się dziecka, to, kto jest jego ojcem, w świetle prawa nie jest oczywiste. Z tego powodu ojciec dziecka musi zgłosić się do urzędu i oświadczyć, że to właśnie on jest drugim rodzicem poczętego, bądź narodzonego już dziecka. Jak to zrobić? Kiedy jest to konieczne? Odpowiedzi znajdują się w poniższym poradniku.
Kiedy uznanie ojcostwa jest konieczne?
Mężczyzna powinien złożyć oświadczenie o byciu ojcem dziecka, jeżeli nie jest on w związku małżeńskim z matką swojego potomka. W świetle prawa matką dziecka jest kobieta, która je urodziła, zaś ojcem - mąż tej kobiety. Dlatego w razie pozostawania w nieformalnym związku, jeżeli partner chce być uznawany za ojca dziecka, musi zgłosić się do urzędu, aby uznać ojcostwo.
Po uznaniu ojcostwa, ojciec dziecka może skorzystać z urlopu tacierzyńskiego lub ojcowskiego.
Jeżeli sytuacja jest szczególnie skomplikowania, przed podjęciem prób uznania ojcostwa warto skorzystać z porady prawnej.
Kto może starać się o uznanie ojcostwa?
-
Biologiczny ojciec dziecka:
-
może złożyć oświadczenie o uznaniu ojcostwa, jeśli jest przekonany, że jest biologicznym ojcem dziecka,
-
uznanie ojcostwa wymaga zgody matki dziecka.
-
-
Matka dziecka:
-
jej zgoda jest konieczna, aby oświadczenie biologicznego ojca było skuteczne
-
matka ma prawo wyrazić zgodę lub odmówić, jeśli uznanie ojcostwa budzi wątpliwości.
-
-
Małoletni ojciec dziecka:
-
jeśli biologiczny ojciec nie osiągnął pełnoletności, ale ma co najmniej 16 lat, może uznać ojcostwo za zgodą sądu opiekuńczego.
-
-
Rodzice przebywający za granicą:
-
zarówno ojciec, jak i matka mogą złożyć oświadczenia o uznaniu ojcostwa przed konsulem RP, jeśli nie mogą osobiście stawić się w polskim Urzędzie Stanu Cywilnego.
-
Jeśli dziecko urodzi się w trakcie obowiązującego małżeństwa lub przed upływem 300 dni od jego zakończenia poprzez unieważnienie, rozwód lub sądową separację, bądź w przypadku matki wdowy przed upływem 300 dni od daty zgonu męża, to zakłada się, że dziecko jest potomkiem męża matki. Jeśli dziecko urodziło się przed upływem 300 dni od ustania lub unieważnienia małżeństwa, ale po zawarciu przez matkę drugiego małżeństwa, domniemywa się, że pochodzi ono od drugiego męża. Domniemania te można obalić tylko w drodze powództwa o zaprzeczenie ojcostwa.
Ile czasu na uznanie ojcostwa ma ojciec dziecka?
Mężczyzna może ubiegać się o uznanie ojcostwa:
- przed narodzinami dziecka,
- do osiągnięcia przez dziecko 18 lat.
Kiedy uznanie ojcostwa nie jest możliwe?
Uznanie ojcostwa nie może nastąpić, jeżeli:
- w sądzie w miejscowości Miasteczko Krajeńskie toczy się sprawa o ustalenie ojcostwa,
- przyjmuje się, że ojcem dziecka jest mąż jego matki,
- jeśli już wcześniej dokonano uznania ojcostwa lub odmówiono takiego uznania,
- po osiągnięciu przez dziecko pełnoletności.
Uznanie ojcostwa przed porodem w miejscowości Miasteczko Krajeńskie
Aby uznać ojcostwo przed porodem, matka dziecka wraz z partnerem powinni wspólnie udać się do Urzędu Stanu Cywilnego w miejscowości Miasteczko Krajeńskie. Mężczyzna składa przed kierownikiem USC oświadczenie, że jest ojcem dziecka, które jeszcze się nie narodziło. Jeżeli matka dziecka nie będzie towarzyszyła jego ojcu podczas składania oświadczenia, ma 3 miesiące na jego potwierdzenie w urzędzie w miejscowości Miasteczko Krajeńskie.
Wzór wniosku
Poniżej znajduje się przykładowy wniosek o uznanie ojcostwa przed porodem.
…………………………………
(miejscowość, data)
Matka dziecka:
…………………………………
(imię i nazwisko)
…………………………………
(adres zamieszkania)
…………………………………
(numer PESEL)
Wnioskujący:
…………………………………
(imię i nazwisko)
…………………………………
(adres zamieszkania)
…………………………………
(numer PESEL)
Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego
w …………………………………
Wniosek o uznanie ojcostwa
Zwracam się z prośbą o przyjęcie oświadczenia o uznaniu ojcostwa ………………………………… w stosunku do dziecka poczętego, lecz nienarodzonego.
Matką dziecka jest …………………………………. Dziecko będzie nosiło nazwisko ………………………………….
Oświadczam, że jestem świadomy praw i obowiązków ojca, wynikających z przepisów prawa tj. art. 72-79 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. z 2012 r. poz. 788 ze. zm.).
…………………………………
(podpis wnioskującego)
Potwierdzam, że w/w jest ojcem mojego dziecka.
…………………………………
(podpis matki)
Możesz również pobrać wniosek na swój komputer w dwóch formatach: DOC i PDF — pobierz.
Uznanie ojcostwa po porodzie w miejscowości Miasteczko Krajeńskie
Aby uznać ojcostwo po porodzie, po sporządzeniu aktu urodzenia dziecka w miejscowości Miasteczko Krajeńskie, matka dziecka wraz z partnerem powinni wspólnie udać się do Urzędu Stanu Cywilnego w miejscowości Miasteczko Krajeńskie. Mężczyzna składa przed kierownikiem USC oświadczenie, że jest ojcem dziecka, które już przyszło na świat. Jeżeli matka dziecka nie będzie towarzyszyła ojcu podczas składania oświadczenia, ma 3 miesiące na jego potwierdzenie w urzędzie w miejscowości Miasteczko Krajeńskie.
Po uznaniu ojcostwa rodzice otrzymują odpowiednie zaświadczenie.
Jakie dokumenty są wymagane do uznania ojcostwa?
Aby uznać ojcostwo, rodzice muszą dostarczyć do Urzędu Stanu Cywilnego w miejscowości Miasteczko Krajeńskie:
- dowody tożsamości - dowody osobiste lub paszporty → sprawdź, jak wyrobić dowód osobisty w miejscowości Miasteczko Krajeńskie lub paszport w miejscowości Miasteczko Krajeńskie,
- akt urodzenia dziecka - jeżeli dziecko go posiada,
- zaświadczenie lekarskie o ciąży lub kartę ciąży - jeżeli dziecko nie posiada jeszcze aktu urodzenia,
- zgodę dziecka na zmianę nazwiska wynikającą z uznania ojcostwa - jeżeli małoletni ukończył 13 lat - sprawdź, jak zmienić nazwisko w miejscowości Miasteczko Krajeńskie.
Oświadczenie o uznaniu ojcostwa
Oświadczenie o uznaniu ojcostwa jest sporządzane w postaci protokołu, który jest podpisywany przez rodziców dziecka oraz przez kierownika urzędu stanu cywilnego. Jeżeli uznanie ojcostwa ma miejsce poza granicami kraju, protokół ten jest podpisywany przez konsula.
Ile kosztuje uznanie ojcostwa?
Procedura jest bezpłatna, natomiast opłata za każdy skrócony odpis aktu wynosi 22 zł, a za zupełny opłata wynosi 33 zł.
Czy można wnioskować o uznanie ojcostwa przez Internet?
Uznania ojcostwa nie można załatwić online, przez Internet. Konieczne jest osobiste stawienie się w Urzędzie Stanu Cywilnego w miejscowości Miasteczko Krajeńskie.
Czy można się odwołać od decyzji kierownika USC Miasteczko Krajeńskie?
Potencjalny ojciec dziecka może odwołać się w sądzie rodzinnym właściwym dla Urzędu Stanu Cywilnego w miejscowości Miasteczko Krajeńskie, w którym składano oświadczenie o uznaniu ojcostwa. Ma na to 14 dni od dnia doręczenia odmowy przyjęcia oświadczenia o uznaniu ojcostwa.
Uznanie ojcostwa a sądowe ustalenie ojcostwa
Uznanie ojcostwa to dość prosta sprawa, gdy zarówno ojciec, jak i matka zgadzają się na ten krok. Jeśli jednak jedna ze stron ma wątpliwości, sprawa może trafić do sądu, który ustali ojcostwo. W takim przypadku sąd zleci przeprowadzenie odpowiednich badań, na przykład testu DNA, który pomoże jednoznacznie potwierdzić lub wykluczyć ojcostwo.
Skutki uznania ojcostwa
W momencie, gdy zostaje ustalone ojcostwo, mężczyźnie zostają przyznane prawa rodzicielskie. Oprócz tego pojawia się również obowiązek alimentacyjny. W przyszłości dziecko może również wnioskować o alimenty za okres poprzedzający ustalenie ojcostwa.
Mężczyzna uznany za ojca dziecka może w każdym momencie złożyć pozew o zaprzeczenie ojcostwa.
Podstawa prawna
- Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz.U. 2025 poz. 897),
- Ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1154),
- Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (t.j. Dz.U. 2025 poz. 594, 1006),
- Rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych z dnia 29 maja 2023 r. w sprawie wzorów dokumentów wydawanych z zakresu rejestracji stanu cywilnego.
