Urząd miasta na prawach powiatu (UM) jest jednostką organizacyjną, która umożliwia prezydentowi miasta wykonywanie uchwał rady miasta oraz realizację określonych przepisami prawa zadań powiatu. Kierownikiem urzędu miasta jest jego prezydent. Urzędy miasta na prawach powiatu znajdują się - jak sama nazwa wskazuje - w miastach na prawach powiatu.
Czym są miasta na prawach powiatu?
Miasta na prawach powiatu to gminy, które wykonują zadania powiatu, z zakresu zaspokajania potrzeb mieszkańców, takich jak:
- ład przestrzenny,
- ochrona środowiska,
- gospodarka wodna,

- remonty i budowy dróg miejskich, mostów czy placów,
- transport zbiorowy oraz dróg publicznych,
- pomoc społeczna,
- edukacja publiczna,
- cmentarze miejskie,
- obronność,
- współpraca ze społecznościami lokalnymi czy regionalnymi innych państw.
Niektóre miasta zostały podniesione do rangi powiatu w 1999 roku, przy okazji wprowadzenia trójstopniowego podziału terytorialnego kraju. Były to:
- miasta z liczbą mieszkańców przekraczającą 100 tysięcy,
- dawne stolice województw,
- niektóre miasta w dużych aglomeracjach miejskich np. Jastrzębie-Zdrój, Mysłowice, Żory.
Obecnie w Polsce znajduje się 66 miast na prawach powiatu.
Struktura Urzędu Miasta w Mikołowie
Urząd Miasta (UM) w Mikołowie tworzą:
- wydziały i równorzędne komórki organizacyjne,
- samodzielne komórki organizacyjne.
Strukturę organizacyjną oraz zasady funkcjonowania Urzędu Miasta w Mikołowie reguluje regulamin ustanowiony w drodze zarządzenia przez organ wykonawczy, w tym przypadku prezydenta miasta. Najczęściej w polskich urzędach miast znajdują się następujące wydziały (w Mikołowie mogą wystąpić nieznaczne różnice w nazewnictwie):
- Urząd Stanu Cywilnego,
- Wydział Podatków i Opłat Lokalnych (Wydział Podatków i Windykacji),
- Wydział Komunikacji (Wydział Uprawnień Komunikacyjnych),
- Wydział Działalności Gospodarczej i Rolnictwa,
- Wydział Architektury i Budownictwa (Wydział Budownictwa i Planowania Przestrzennego lub Wydział Budownictwa i - osobno - Biuro Planowania Przestrzennego),
- Wydział Spraw Obywatelskich,
- Wydział Gospodarki Mieniem (Wydział Zarządzania Mieniem),
- Wydział Geodezji i Kartografii,
- Wydział Edukacji i Sportu (Wydział Oświaty, Wydział Sportu i Rekreacji + Wydział Edukacji),
- Wydział Promocji, Turystyki i Sportu,
- Wydział Kultury i Dziedzictwa,
- inne - w zależności od jednostki.
Każdy wydział pełni ściśle określone funkcje, dlatego warto wiedzieć, do którego z nich należy udać się w swojej sprawie.
Komunikacja wewnątrz urzędu, również między wydziałami, może odbywać się za pośrednictwem notatek służbowych.
Zadania wybranych wydziałów Urzędu Miasta Mikołów
Urząd Stanu Cywilnego w Mikołowie
Urząd Stanu Cywilnego jest instytucją, która rejestruje urodzenia i zgony, umożliwia zawieranie małżeństw oraz pozwala na uzyskanie rozmaitych dokumentów potwierdzających zdarzenia cywilne (składacie tu m.in. wnioski o odpis aktu urodzenia, małżeństwa i zgonu).
Wydział Podatków i Opłat Lokalnych - Mikołów
Do kompetencji Wydziału Podatków i Opłat Lokalnych należy przede wszystkim koordynowanie kwestii podatkowych, opłat lokalnych i skarbowych. To właśnie tutaj mieszkańcy składają swoje deklaracje podatkowe oraz uiszczają opłaty takie jak: podatek od nieruchomości w Mikołowie, podatki leśne i rolne.
Wydział Komunikacji w Mikołowie
Wydział Komunikacji wydaje prawa jazdy w Mikołowie, prowadzi wykaz ośrodków nauki jazdy, dokonuje rejestracji samochodów w Mikołowie oraz wydaje odpowiednie zezwolenia na prowadzenie działalności transportowej.
Wydział Działalności Gospodarczej i Rolnictwa - Mikołów
Ten wydział odwiedzają głównie osoby, które chcą zarejestrować działalność gospodarczą w Mikołowie lub dokonać zmiany danych firmowych w CEIDG oraz uzyskać różnego typu zezwolenia, w tym zezwolenie na sprzedaż alkoholu w Mikołowie (potocznie zwane koncesją na alkohol).
Wydział Geodezji i Kartografii - Mikołów
W Wydziale Geodezji i Kartografii mamy możliwość m.in. złożenia wniosku o wypis i wyrys z ewidencji gruntów i budynków w Mikołowie, zaktualizowania danych w ewidencji gruntów w Mikołowie, nadanie numeru porządkowego nieruchomości w Mikołowieoraz zweryfikowania dokumentacji projektowych i podziału nieruchomości.
Wydział Architektury i Budownictwa - Mikołów
Wydział ten prowadzi sprawy związane planowaniem i zagospodarowaniem przestrzeni w mieście. Odpowiada m.in. za sporządzanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w Mikołowie czy rozpatrywanie wniosków w sprawie chociażby pozwolenia na budowę w Mikołowie, rozbiórkę w Mikołowie i zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego w Mikołowie.
Wydział Spraw Obywatelskich - Mikołów
Do tego wydziału najczęściej udajemy się w celu odebrania dowodu osobistego w Mikołowie, uzyskania zezwolenia związanego z przeprowadzeniem zbiórki publicznej, zarejestrowania stowarzyszenia oraz załatwienia spraw meldunkowych w Mikołowie. Dowód osobisty jest jedynym dokumentem, który należy odebrać osobiście - w przypadku innych można skorzystać z upoważnienia do odbioru dokumentów.
Jeżeli urząd zwleka z załatwianiem sprawy, petent może wystosować pismo ponaglające.
Jednostki podległe Urzędowi Miasta w Mikołowie
Do jednostek zarządzanych przez Urząd Miasta w Mikołowie należą w szczególności:
- placówki zdrowia,
- placówki oświatowe,
- ośrodki kultury, biblioteki i muzea,
- ośrodki sportowe,
- zakłady opieki społecznej.